II. Prawo kanoniczne a prawo państwowe

    Tak jak prawo państwowe reguluje relacje wewnątrz wspólnoty wszystkich obywateli danego państwa, tak prawo kościelne, tj. kanoniczne, reguluje relacje wewnątrz wspólnoty wiernych Kościoła. Są to dwa odrębne porządki prawne, które w życiu społecznym stykają się jednak ze sobą niekiedy bardzo blisko (m. in. np. w sytuacji zawierania małżeństwa).

    Konkretna osoba fizyczna staje się podmiotem prawa w danym państwie wskutek nabycia obywatelstwa (np. poprzez fakt urodzenia się z obywateli i/ lub na terytorium tego państwa). Natomiast w Kościele staje się ona podmiotem prawa kościelnego (tzn. kanonicznego) na skutek przyjęcia chrztu świętego. Chrzest bowiem, tak jak wszystkie pozostałe akty sakramentalne w Kościele, jest zarazem aktem prawnym, tzn. pociąga za sobą określone skutki prawno-kanoniczne (od chwili chrztu świętego wierny podlega ustawodawstwu kościelnemu).

    Zawarcie sakramentu małżeństwa w Kościele zatem to jednocześnie akt natury duchowej / religijnej, jak też akt prawny i z tej racji podlega unormowaniu za pomocą przepisów prawno-kanonicznych.